Жаяу жүру: 50 жастан кейін қанша жүру керек

50 жастан кейін денсаулық үшін жаяу жүру: ересектерге апта бойы орташа қарқынды дене белсенділігімен тұрақты түрде айналысу ұсынылады. Практикалық бағдар ретінде аптасына бірнеше күн жарты сағаттан ширақ жүруге немесе белсенділіктің жалпы ұзақтығын ескере отырып, күн сайын серуендеуге болады. Егер көптен бері серуендемеген болсаңыз, қысқа серуендерден бастаңыз. Олардың ұзақтығын біртіндеп арттырыңыз. Ширақ жүргенде сөйлесе аласыз, бірақ еркін ән айта алмайсыз. Тұрақтылық, өзіңізге сай жүктеме және көбірек қозғалу әдеті төзімділікті сақтауға әрі дене қалпын жақсартуға көмектеседі.
Неліктен 50 жастан кейін көбірек жүру ерекше маңызды?
Жас ұлғайған сайын көптеген адам аз қимылдай бастайды. Компьютер алдындағы жұмыс, үй шаруасы, көлікпен жүру және теледидар алдында демалу әдеті біртіндеп серуендеудің орнын басады. Адам күнінің көп бөлігі отырып өтетінін тіпті байқамай да қалуы мүмкін.
Ал жаяу жүру аэробтық дене белсенділігіне жатады. Жүрген кезде бұлшықеттер жұмыс істейді, тыныс алу жиілейді, ал ағза энергия жұмсайды. Жеткілікті белсенді серуендер төзімділікті дамытуға және дене қалпын сақтауға көмектеседі.
Дәрігерлер тұрақты жүру калория жұмсауға да ықпал ететінін атап өтеді. Сондықтан жаяу серуендеу дене салмағын қалыпты ұстау бағдарламаларына енгізіледі. Дегенмен нәтиже тек қозғалысқа ғана емес, жалпы өмір салтына да байланысты.
50 жастан кейін күрделі спорттық жаттығуларды таңдау міндетті емес. Саябақта серуендеу, дүкенге жаяу бару немесе үй шаруасынан кейін таза ауаға шығу да қозғалыс белсенділігін арттыруға көмектеседі.
Әсіресе жұмыста көп отыратын адамдарға әдеттерін қайта қарастырған пайдалы. Адам серуендеуге арнайы уақыт бөлсе де, қалған уақытта ұзақ қозғалмай отыру күнделікті қозғалысты шектейді. Сондықтан серуендеп қана қоймай, жиі орныңыздан тұрып, үй ішінде жүріп, жұмыс арасында үзіліс жасаған маңызды.
Қанша жүру керек және қолайлы қарқынды қалай таңдау керек?
19 бен 64 жас аралығындағы ересектерге арналған ұсыныстарда нақты бағдар бар: апта бойы тұрақты түрде орташа қарқынды дене белсенділігімен айналысу керек. Бұл жүктемені жаяу серуендеу арқылы жинақтауға болады. Ыңғайлы нұсқалардың бірі — аптасына бірнеше күн жарты сағаттан жүру. Белсенділікті басқаша да бөлуге болады. Мысалы, күн сайын серуендеп, қозғалыстың жалпы ұзақтығын есепке алыңыз.
Күн сайын он минут жылдам жүрудің өзі пайдалы және апталық белсенділіктің жалпы мөлшеріне қосылады. Сондықтан жаңадан бастаған адамға бірден ұзақ қашықтық жүруге тырысудың қажеті жоқ. Шамаңыз келетін уақыттан бастаңыз да, серуендеу ұзақтығын біртіндеп арттырыңыз.
Апта бойы жаяу жүруді қалай ұйымдастыруға болады:
1. Өзіңізге қолайлы уақытты таңдаңыз. Таңертең немесе кешке серуендеуді жоспарлаңыз. Бос уақытыңыз кездейсоқ пайда болғанда ғана емес, тұрақты түрде сыртқа шығуға тырысыңыз.
2. Қысқа серуендерден бастаңыз. Егер көптен бері дене белсенділігімен айналыспасаңыз, шамамен он минут жай жүріп көріңіз. Өзіңізді қалай сезінетініңізге назар аударыңыз және бірден белсенді адамдардың жүктемесін қайталауға тырыспаңыз.
3. Ұзақтығын біртіндеп арттырыңыз. Қысқа серуен қиындық туғызбайтын кезде қозғалыс уақытын аз-аздан көбейтіңіз. Қарқынды жылдамдатып, жүретін жолды бір мезгілде ұзартуға асықпаңыз.
4. Тұрақты түрде серуендеңіз. Күн сайын сыртқа аз уақытқа шығудың өзі қозғалысты күнделікті тәртіпке қайтаруға көмектеседі. Қысқа уақыт жылдам жүру де пайдалы.
5. Біртіндеп орташа қарқынға көшіңіз. Ширақ жүргенде сөйлесе алуыңыз керек, бірақ ән айту қиындайды. Бұл — жүктеменің қолайлы қарқынын анықтаудың қарапайым тәсілі.
6. Апталық мақсатқа қарай қозғалыңыз. Орташа қарқындағы белсенділіктің жалпы ұзақтығын біртіндеп арттырыңыз. Қолайлы нұсқалардың бірі — аптасына бірнеше күн тұрақты түрде жарты сағаттан серуендеу.
7. Күнделікті өмірде көбірек қозғалыңыз. Компьютермен жұмыс істегенде орныңыздан тұрып, үзіліс кезінде аздап жүріңіз. Көлікпен жүргеннен гөрі жаяу баратын бағыттарды жиірек таңдаңыз.
8. Жағдайды ескеріңіз. Ыңғайлы аяқ киім киіңіз, таныс бағыттарды және серуендеуге қолайлы уақытты таңдаңыз. Ыстық ауа райында күннің тікелей сәулесінен және дененің қызып кетуінен сақтаныңыз.
Бірақ жеткілікті жылдамдықпен жүріп келе жатқаныңызды қалай білуге болады? Мұнда қарапайым сөйлесу сынағы көмектеседі. Ширақ жүргенде адам әлі сөйлесе алады, бірақ әнді еркін айта алмайды. Егер тынысыңыз мүлде өзгермесе, ал серуендеу бөлме ішінде асықпай жүргендей сезілсе, қарқыныңыз баяу болуы мүмкін.
Бұл өлшемді әр серуенге міндетті талап ретінде қабылдаудың қажеті жоқ. Бір адамға орташа қарқындағы серуен қолайлы болса, екіншісіне баяу жүрген ыңғайлы. Тыныс алуыңызды, жалпы жағдайыңызды және дене дайындығыңызды ескеріңіз.
Мен өз нәтижелеріңізді таныстарыңыздың жетістіктерімен салыстырмауға кеңес беремін. Бұрын серуендеуге уақыт бөлмеген адам үшін үйден тұрақты түрде шығудың өзі өмір салтындағы үлкен өзгеріс. Ең бастысы — белсенділікті біртіндеп арттырып, осы әдетті сақтау.
Серуен пайдалы болуы үшін қалай дұрыс жүру керек?
Жаяу жүрудің бірнеше қарапайым шарты бар: ыңғайлы аяқ киім, денені табиғи ұстау, қолайлы бағыт және өзіңізге сай қарқын. Адамның қозғалысы қаншалықты жайлы болатыны осының бәріне байланысты.
Алдымен аяқ киімге назар аударыңыз. Ол өлшеміңізге сай, аяқты жақсы ұстайтын және қажамайтын болуы керек. Күнделікті серуендеу үшін арнайы спорттық киім мен жабдық сатып алу міндетті емес. Ең бастысы — аяқ киім қолайсыздық тудырмауы керек.
Дене қалпына да көңіл бөліңіз. «Денсаулық әліппесі» атты кітабымда денені тік ұстап, бүкіреймеуге және иықты бос ұстауға кеңес беремін. Үнемі аяққа емес, алға қараған дұрыс. Менің ойымша, артық күш салмай, табиғи жүру қозғалысты тұрақты әдетке айналдыруға көмектеседі.
Бұлшықеттерді әдейі қатайтып немесе өзіңізді күштеп қозғалудың қажеті жоқ. Қадам еркін болуы керек. Әдеттен тыс жүктеме қорқыныш тудырса, баяу қарқыннан бастаңыз.
Жүретін бағыт та маңызды. Алғашқы серуендерге тегіс жолдар, саябақтар, гүлзарлар мен таныс көшелер қолайлы. Ұзақ уақытқа сыртқа шықсаңыз, өзіңізбен бірге су және далада жайлы жүруге қажетті заттарды алған пайдалы.
Бағыттарыңызды түрлендіріп отырыңыз. Үй маңында серуендеуге, саябақтарға баруға, өзен жағасындағы жолдарды таңдауға немесе серуенді күнделікті шаруалармен біріктіруге болады. Кейде қызықты айнала бірсарынды бағытқа қарағанда көбірек жүруге ынталандырады.
Ыстық ауа райында дененің қызып кету қаупін ескеріңіз. Күннің тікелей сәулесінен сақтанып, сыртта жүруге қолайлы уақытты таңдаңыз.
Менің кеңесім: денсаулық үшін жүруге деген көзқарасым
Біріншіден. Күнделікті жүруді өміріңіздің тұрақты бөлігіне айналдыруға кеңес беремін. «Денсаулық әліппесі» атты кітабымда қан тамырларымен жұмыс істегеннен кейін қайтадан қимылсыз өмір салтына оралуға болмайтынын жазамын. Менің түсінігімде, жылу мен қозғалыс бірін-бірі толықтырады. Сонымен бірге күнделікті белсенділік әдетке айналуы керек. Сондықтан спортпен айналысуға, гимнастика жасауға немесе тым болмаса таза ауада серуендеуге кеңес беремін. Жаттығуға ең қолайлы орын деп көшені, ал қолайлы уақыт деп таңертеңгі немесе кешкі мезгілді санаймын. Ең бастысы — ұзақ үзілістер жасамай, тұрақты түрде сыртқа шығу.
Екіншіден. Қарқынды тыныс алуыңыз бен хал-жағдайыңызға қарай таңдауға кеңес беремін. «Денсаулық әліппесі» кітабымда баяу, орташа және жылдам жүру түрлерін ажыратамын. Өз тәжірибеме сүйенсем, ағзаңыз әлі дайын болмаса, өзіңізді жылдам жүруге мәжбүрлеудің қажеті жоқ. Денені тік ұстап, иықты босатып, алға қарап, табиғи қозғалуды ұсынамын. Алғашқы апталарды күнделікті белсенділік әдетін қайта қалыптастыруға арнаған дұрыс. Бәрін асықпай, күш салмай және жүктемеден қорықпай бастаңыз.
Үшіншіден. Қозғалыссыз сағаттап отыруға кеңес бермеймін. «Денсаулық әліппесі» кітабында ой еңбегімен айналысатын адамдарға арнайы назар аударамын. Егер компьютерде көп жұмыс істесеңіз, үзіліс жасап, аздап жүруге кеңес беремін. Бірнеше минут қозғалу бұлшықеттерге жүктеме береді. Иық пен мойынды қарапайым қимылдату да серуенді толықтырады. Мен мұндай күнделікті белсенділікті қан айналымын сақтаумен байланыстырамын. Таза ауа мен қозғалыс адамға тек арнайы бөлінген жаттығу уақытында ғана емес, күнделікті өмірде де серік болуы керек деп есептеймін.
Төртіншіден. Қозғалысты бір ғана серуенмен шектемеуге кеңес беремін. «Денсаулық әліппесі» кітабымда экран алдында өткізетін уақыттың көп бөлігін кітап оқумен, адамдармен тікелей араласумен, серуендеумен және қол еңбегімен алмастырған пайдалы екенін жазамын. Менің ойымша, адам дене жаттығуларына арнайы уақыт бөлсе де, бүкіл күнін бір қалыпта өткізбегені жөн. Күнделікті қозғалыстың әртүрлі болуы өмірлік сергектікті сақтауға көмектеседі деп есептеймін. Әңгіме үнемі спортпен айналысу туралы емес, күнделікті өмірде жиірек қозғалу туралы болып отыр.
Мен қозғалысты дұрыс демалыспен ұштастыру керек деп те санаймын. Өз ойларымда таза ауаға, тыныс алуға және толыққанды ұйқыға назар аударамын. Мен үшін денсаулық сирек орындалатын күрделі бағдарламалардан емес, күнделікті әдеттерден қалыптасады.
Мен ерекше атап өткім келетін басты нәрсе: жаяу жүру сынаққа айналмауы керек. Тұрақты қозғалыңыз, өзіңізді тыңдаңыз және денсаулыққа қамқорлық жасауды өз денеңізге күш көрсетуге айналдырмаңыз.
Серуендеу арқылы арықтауға бола ма және қай уақытта жүрген дұрыс?
Жаяу жүру салмақты қалыпты ұстау немесе азайту бағдарламасының бір бөлігі бола алады. Қозғалыс кезінде ағза калория жұмсайды, ал жылдамырақ жүру энергия шығынын арттыруға мүмкіндік береді. Дегенмен дене салмағының өзгеруін серуеннің өзі ғана анықтамайды. Тамақтану мен күнделікті жалпы белсенділік те маңызды.
Кейде адамдар арықтау үшін таңертең жүрген дұрыс па, әлде кешке жүрген тиімді ме деп сұрайды. Мұның бәріне бірдей жарайтын жауабы жоқ. Ең маңыздысы — сыртқа тұрақты түрде шығуға мүмкіндік беретін уақытты таңдау. Біреуге үй шаруасы басталғанға дейін серуендеу ыңғайлы болса, басқаларға жұмыстан кейін немесе кешке жүрген қолайлы.
Тағы бір жиі қойылатын сұрақ — арықтауға арналған жүру қалай аталады? Әдетте бұл спорттық немесе сауықтыру мақсатындағы жүру деп аталады, ал арнайы техникамен таяқ ұстап жүрсеңіз, скандинавиялық жүріс болады. Бұлар қозғалыс белсенділігінің әртүрлі түрлері, бірақ екеуіне де жаяу жүру тән.
Скандинавиялық жүріс егде жастағы адамдарға жарай ма? Бұл жаттығу белгілі бір жас тобымен шектелмейді. Денсаулығы мүмкіндік берсе, егде адамдар да айналыса алады. Таяқтар қосымша тірек береді және дененің жоғарғы бөлігін де қозғалысқа қосуға көмектеседі. Дегенмен артық күш түсірмеу үшін дұрыс жүру техникасын меңгерген жөн.
Мен серуендеудің жалғыз мақсатын арықтау деп қабылдамауға кеңес беремін. Менің ойымша, жаяу жүруді белсенді өмір салтының бір бөлігі ретінде қарастырған әлдеқайда пайдалы. Осылайша адам төзімділігіне, тыныс алуына, таза ауада болуына және күнделікті қозғалысына бірдей көңіл бөле алады.
Қандай аурулар кезінде жаяу жүруге ерекше назар аудару керек?
Адамдар шонданай жүйкесі қысылғанда, омыртқа жарығында немесе басқа ауруларда жаяу жүруге бола ма деп жиі іздейді. Мұндай жағдайлардың бәріне бірдей жауап жоқ. Серуендеу мүмкіндігі диагнозға, белгілердің айқындылығына және емдеуші дәрігердің ұсыныстарына байланысты.
Мысалы, омыртқа жарығы болған жағдайда жаяу жүруді күнделікті өмірден автоматты түрде алып тастаудың қажеті жоқ. Бірақ ауырсынуға қарамастан бұрынғы жүктемені жалғастыру да дұрыс емес. Шонданай жүйкесі қысылған кезде де ауырсынудың сипатын, қай жерге таралатынын және басқа белгілердің бар-жоғын ескеру маңызды. Егер қозғалыс жағымсыз сезімдерді күшейтсе, жүктеме мәселесін маманмен талқылау қажет.
Варикоз кезінде жаяу жүруге ерекше назар аудару керек. Бұл ауруы бар адамдар серуендеуге бола ма және қозғалыс тамырлардың жағдайын нашарлатпай ма деп жиі сұрайды. Қолайлы белсенділік пен оның қарқыны көктамыр жүйесінің жағдайына және асқынулардың бар-жоғына байланысты. Жеке ұсыныстарды дәрігерден алған дұрыс.
Тағы бір жиі қойылатын сұрақ — геморрой кезінде жүруге бола ма? Бұл адамның өзін қалай сезінетініне байланысты. Егер ауырсыну немесе қан кету күшеймесе, баяу қозғалыс күнделікті белсенділіктің бір бөлігі болып қала алады. Белгілер айқын болса, жүктемені өз бетіңізше таңдамаңыз.
Полинейропатия кезінде табанның сезімталдығын, дене тұрақтылығын және құлау қаупін ескеру маңызды. Егер адам аяғын нашар сезінсе немесе тепе-теңдігін сақтауда қиналса, серуендеудің қауіпсіздігін маманмен талқылағаны ерекше маңызды. Бұл жерде аяқ киімнің қолайлы болуы мен жүретін бағыттың жағдайы да рөл атқарады.
Нефроптоз және подагра кезінде де қандай жүктемеге рұқсат етілетіні жеке шешіледі. Мұнда серуендеудің пайдасы туралы жалпы кеңестерге ғана сүйенуге болмайды. Аурудың ерекшеліктері, сатысы және адамның қазіргі жағдайы маңызды.
Негізгі қағида өзгермейді: жаяу жүру ағзаның мүмкіндігіне сай болуы керек. Егер созылмалы ауруыңыз, ауырсынуыңыз немесе қозғалыс шектеулеріңіз болса, дене белсенділігінің түрі мен қарқынын алдын ала медицина маманымен келісіп алған дұрыс.
Мұны қайдан және қалай үйренуге болады?
Натуропатия қағидаларын тереңірек түсініп, салауатты өмір салтының табиғи тәсілдерін өз бетінше зерттегісі келетіндер Табиғи сауығу академиясының бағдарламасымен таныса алады.
Оқыту бес бірізді кезеңнен тұрады. Бірінші кезең дәрігердің кітаптарына арналған. Олардың қатарында «Денсаулық әліппесі», «Дені сау және науқас адамдарға арналған үстел кітабы», «Жастықтың, денсаулық пен сұлулықтың құпиялары» және «Қатерлі ісікті жеңу» бар. Бұл кезеңде тамақтану, ағзаны тазарту және күнделікті өмірді ұйымдастыру негіздері қарастырылады.
Екінші кезең тамақтану мен ағзаны тазартуға арналған. Ол тамақтану физиологиясы, асқазан-ішек жолдарының жұмысы, дәрумендер және басқа тақырыптар бойынша дәрістерді қамтиды. Үшінші кезең кең таралған аурулармен және ванналар, орау рәсімдері, Кнейп әдісі бойынша процедуралар сияқты тәжірибелермен таныстырады.
Төртінші кезеңге доктордың семинарлары мен баяндамаларының аудиожазбалары кіреді. Бесінші кезең сана, психика, иландыру, гипноз және парапсихология мәселелеріне арналған. Бағдарламаны аяқтағаннан кейін Борис Увайдовтың жеке емтиханын тапсыру және натуропатия мен парапсихология бойынша атаулы сертификаттар алу қарастырылған.
Оқу нәтижесінде адам тамақтану, ағзаны тазарту, қозғалыс және күнделікті белсенділікті ұйымдастыру қағидаларын жақсырақ түсіне алады. Ол әртүрлі табиғи тәжірибелермен танысады. Сондай-ақ өзіне және жақындарына қамқорлық жасауға саналы түрде қарап, мамандармен талқылауды қажет ететін мәселелерді түсінуді үйренеді.
Бұл оқыту аясында жаяу жүру денсаулыққа қатысты барлық мәселені шешетін жеке әдіс ретінде емес, өмір салтының құрамдас бөліктерінің бірі ретінде қарастырылады. Оқу шарттары мен тіркелу туралы ақпарат Академияның парақшасында берілген.
Қай кезде дәрігерге қаралу керек
Қай кезде шұғыл көмек қажет?
Егер серуендеу немесе басқа дене белсенділігі кезінде кеуде тұсы кенеттен қатты ауырса, айқын ентігу, есінен тану немесе сөйлеу бұзылуымен қатар жүретін кенет әлсіздік пайда болса, шұғыл медициналық көмек қажет. Серуенді жалғастыруға немесе жағдай өздігінен жақсарғанша күтуге тырыспаңыз. Мұндай жағдайда жедел жәрдем шақыру керек.
Қай кезде жоспарлы түрде дәрігермен кеңесу керек?
Егер буындарыңыз жүруге кедергі келтірсе немесе әдеттегі жүктемені орындау қиын болса, медицина маманымен өзіңізге қолайлы белсенділік түрін талқылаңыз. Дәрігерлер буындарында мәселесі бар адамдарға кейде жүзу немесе суда жаттығу қолайлы болатынын атап өтеді. Су қозғалыс кезінде денені ұстап тұрады және бұлшықеттерді нығайтуға көмектеседі.
Егер көптен бері аз қимылдап жүрсеңіз, бірден белсенді адамдардың жүктемесін қайталауға тырыспаңыз. Созылмалы ауруларыңыз болса немесе өзіңізге қолайлы белсенділік деңгейіне күмәндансаңыз, мүмкіндіктеріңізді маманмен талқылаңыз.
Тағы бір маңызды нәрсені есте сақтаңыз: жаяу жүргенде пайда болған жағымсыз сезімдерге қарап, оның себебін өз бетіңізше анықтай алмайсыз. Диагнозды дәрігер тексеру және қажетті зерттеулер нәтижесінде қояды. Ол үшін бір ғана белгіге немесе оның қаншалықты жиі пайда болатынына сүйенуге болмайды.
Осы тақырып бойынша менің жұмысым туралы толығырақ «Жастық және ұзақ өмір сүру» парақшасынан біле аласыз.
РЕДАКЦИЯДАН
Мақала доктор Борис Увайдовтың кітаптары мен дене белсенділігі туралы медициналық анықтамалық материалдар негізінде дайындалды. Материал білім беру мақсатында ұсынылған, дәрігердің кеңесін алмастырмайды және жеке дене жаттығулары бағдарламасы болып саналмайды.
Медициналық мәліметтер: NHS (Ұлыбританияның Ұлттық денсаулық сақтау қызметі).
Жиі қойылатын сұрақтар
50 жастан кейін қанша уақыт серуендеу керек?
Ересектерге апта бойы орташа қарқынды дене белсенділігімен тұрақты айналысу ұсынылады. Қолайлы бағдар — күн сайын серуендеу немесе аптасына бірнеше күн жарты сағаттан жүру. Ең бастысы — белсенділіктің жалпы ұзақтығын біртіндеп арттыру.
Күн сайын серуендеудің пайдасы бар ма?
Иә, тұрақты серуендеу төзімділікті, бұлшықеттердің белсенділігін және дене қалпын сақтауға көмектеседі. Қысқа уақыт жылдам жүрудің өзі пайдалы. Серуендеуді күнделікті өмірдің әдетіне айналдырған дұрыс.
Дұрыс қарқынмен жүріп келе жатқанымды қалай білемін?
Жүріп келе жатып сөйлесіп көріңіз. Ширақ, орташа қарқынмен жүргенде сөйлесе аласыз, бірақ ән айту қиындайды. Егер тыныс алуыңыз мүлде өзгермесе, баяу жүріп келе жатқан болуыңыз мүмкін.
Егде жаста скандинавиялық жүріспен айналысуға бола ма?
Жас шамасының өзі бұл белсенділікке кедергі емес. Ең маңыздысы — жалпы денсаулық жағдайы, қолайлы жүктеме және таяқпен жүру техникасының дұрыстығы. Таяқтар қосымша тірек беріп, дененің жоғарғы бөлігін де қозғалысқа қосуға көмектеседі.
Арықтау үшін таңертең жүрген дұрыс па, әлде кешке ме?
Тұрақты серуендеуге ыңғайлы уақытты таңдаңыз. Салмақтың өзгеруіне тамақтану мен күн бойындағы жалпы белсенділік те әсер етеді.
Жүрген кезде буындарым ауырса, не істеуім керек?
Мұның бәрі мәселенің себебі мен белгілерінің айқындылығына байланысты. Егер буындар қозғалысыңызды шектесе, қолайлы жүктемені маманмен талқылаңыз. Кейбір жағдайларда жүзу немесе суда жаттығу қолайлы болуы мүмкін.
Күні бойы компьютерде жұмыс істесем, қалай көбірек қозғалуға болады?
Үзіліс жасап, орныңыздан тұрып, аздап қозғалған пайдалы. Серуендеу ұзақ уақыт отыруды бөліп, күнделікті белсенділікті арттыруға көмектеседі.
Көптен бері серуендемесем және тез шаршасам, неден бастауым керек?
Бірден ұзақ жолға шықпаңыз. Қысқа уақыт баяу жүріп бастаңыз да, қозғалыс ұзақтығын біртіндеп арттырыңыз. Кейін апта бойы тұрақты орташа қарқындағы белсенділікке көшуді мақсат етіңіз.
Омыртқа жарығы немесе шонданай жүйкесі қысылған кезде серуендеуге бола ма?
Бұл белгілердің айқындылығына және дәрігердің ұсыныстарына байланысты. Егер серуендеу ауырсынуды күшейтсе немесе жаңа белгілер пайда болса, өзіңізді қинап жүруді жалғастырмаңыз және дәрігермен кеңесіңіз.
Варикоз немесе геморрой кезінде жүруге бола ма?
Серуендеудің мүмкіндігі мен қарқыны аурудың жағдайы мен белгілерінің айқындылығына байланысты. Ауырсыну, қан кету немесе басқа асқынулар болса, алдымен дене белсенділігі туралы дәрігермен кеңесіңіз.
Тақырыпты жүйелі түрде оқыңыз — дәрігердің курсы, кітаптары және бейнедәрістері
Академия: натуропатияны үйрену →«Өзін-өзі сауықтыру» практикалық оқыту бейнекурсы →Жастық, денсаулық және сұлулық сырлары. (орыс тілінде) →Немесе «Ағзаны тазартудың 7 қадамы» тегін нұсқаулығынан бастаңыз →
